Idealnie miękka bułka, chrupka skórka świeżo wypieczonego bochenka chleba, puszysta drożdżówka… Te cuda sztuki piekarskiej i cukierniczej nie powstałyby bez glutenu. To właśnie dzięki temu białku chleby, bułki, ciastka, drożdżówki i wszelkie inne wypieki mają tak sprężystą strukturę i wprost rozpływają się w ustach. Ale czy gluten na pewno jest dobry dla Twojego zdrowia? Rozwiewamy wszelkie wątpliwości!

Z tekstu dowiesz się:

  • czym jest gluten,
  • jakie są objawy celiakii,
  • jak zdiagnozować celiakię,
  • jakie są objawy alergii na gluten,
  • jak zdiagnozować alergię na gluten,
  • jak jedzenie glutenu wpływa na kondycję jelit,
  • czy gluten może wpływać negatywnie na jelita zdrowych osób,
  • jak gluten działa na tarczycę,
  • na czym polega nadwrażliwość na gluten,
  • jaką dietę wybrać, aby ograniczyć spożywanie glutenu.

W ostatnich latach gluten stał się wrogiem publicznym numer jeden. Komu i dlaczego gluten szkodzi, kto powinien wyłączyć go ze swojej diety i czy zdrowe osoby również nie powinny go jeść? Poznaj odpowiedzi na te i inne pytania dotyczące nietolerancji glutenu i powiązanych z nim chorób.

Pszenica zawiera gluten

Co to jest gluten?

Gluten to białko występujące w wielu zbożach. Najwięcej jest go w pszenicy, ale występuje też w ziarnach owsa, jęczmienia, żyta i orkiszu. Przez wieki ludzie w naszym kręgu cywilizacyjnym zajadali się pszenicą i innymi zbożami naturalnie zawierającymi gluten. Jak to możliwe, że oni żyli w dobrym zdrowiu, kiedy nam obecnie zabrania się nawet patrzeć w stronę półek z wypiekami? Otóż winne temu są liczne modyfikacje genetyczne, które przeprowadzono na ziarnach pszenicy, aby uodpornić ją na wszelkie klęski urodzaju. Dzięki temu uprawy pszenicy przetrwają wszystko, a przez co nasz układ pokarmowy nie radzi sobie z jej trawieniem. Dlatego też, inne zboża naturalnie zawierające gluten, takie jak wspominany owies, żyto czy jęczmień, nawet osobom nietolerującym glutenu nie szkodzą tak bardzo jak pszenica.

Gluten to białko, które występuje w wielu zbożach. Najwięcej jest go w pszenicy, ale znajduje się też w ziarnach owsa, jęczmienia, żyta i orkiszu. Przez wieki ludzie w naszym kręgu cywilizacyjnym zajadali się pszenicą i innymi zbożami. Jak to możliwe, że oni żyli w dobrym zdrowiu, a nam zabrania się nawet patrzeć w stronę półek z wypiekami?

Otóż winne są temu liczne modyfikacje genetyczne, którym poddano ziarna pszenicy, aby uodpornić ją na wszelkie klęski żywiołowe. Wskutek tego uprawy pszenicy przetrwają wszystko, ale nasz układ pokarmowy przestał sobie radzić z jej trawieniem. Dlatego też inne zboża naturalnie zawierające gluten, takie jak wspominane owies, żyto czy jęczmień, nie szkodzą tak bardzo jak pszenica nawet osobom z objawami nietolerancji glutenu.

Celiakia – jak się objawia?

Słyszysz gluten, myślisz celiakia. Rzeczywiście, to jedyna choroba autoimmunologiczna wywołana spożyciem glutenu, a lekarstwem na nią jest jego niejedzenie. Osoby borykające się z celiakią muszą bezwzględnie odstawić nie tylko produkty naturalnie zawierające gluten, ale też wszystkie inne nim zanieczyszczone. Dlatego zaleca się im spożywanie wyłącznie żywności certyfikowanej. Produkty bezpieczne dla osób chorych na celiakię są oznaczane charakterystycznym znakiem z przekreślonym kłosem.

Jakie są objawy celiakii? Najczęściej pojawiające się symptomy to: biegunki, zaparcia, utrata wagi, bóle podbrzusza, zmęczenie, niedożywienie czy problemy z prawidłowym rozwojem u dzieci. Ze względu na negatywny wpływ choroby na kondycję jelit borykające się z nią osoby mierzą się też z anemią, a często nawet z depresją.

U niektórych pacjentów pojawiają się także objawy skórne celiakii. To tzw. postać skórno-jelitowa, czyli choroba Duhringa. Jej najczęstsze oznaki to wykwity skórne i świąd, rzadziej dolegliwości jelitowe.

Jak zdiagnozować celiakię?

Nie jest to proste, głównie ze względu na mnogość jej objawów. Pierwszym sygnałem, który może wskazywać na celiakię, jest zanik kosmków jelitowych w jelicie cienkim. Po odstawieniu produktów zawierających gluten powinny się one samoistnie odbudować. Jedyną metodą diagnostyczną jest w tym wypadku biopsja – lekarz podczas badania na celiakię pobiera endoskopowo wycinek jelita pacjenta, który później jest badany laboratoryjnie.

Kolejnym krokiem w diagnozie jest badanie krwi na występowanie ewentualnych przeciwciał – najbardziej popularne to tTG i EmA. Jeśli mimo przeprowadzonych badań wciąż występują wątpliwości co do diagnozy, lekarz może zalecić też przeprowadzenie prowokacji na gluten – przez kilka miesięcy pacjentowi podaje się codziennie 10 g glutenu i monitoruje kondycję kosmków jelitowych. Pamiętaj, że ostateczną diagnozę lekarz może postawić dopiero, jeśli zarówno badanie krwi, jak i biopsja dały wynik pozytywny.

Alergia na gluten – objawy

Nasze ulubione wypieki zawierają najczęściej gluten

Zauważyłeś u siebie katar, który zwykle kojarzysz z okresem wiosennym i unoszącymi się w powietrzu pyłkami roślin, chociaż za oknem nic nie wskazuje na to, by natura zaczynała się budzić do życia? Bardzo podobny objaw daje alergia na gluten. W wyniku reakcji alergicznej immunoglobuliny IgE uwalniają histaminę, która między innymi podrażnia śluzówkę nosa.

Jeśli masz alergię na gluten, po jego spożyciu możesz się spodziewać dwóch rodzajów reakcji alergicznej: natychmiastowej albo późnej. Natychmiastowa pojawia się nawet do minuty po pierwszym kęsie ulubionej bułki. Z kolei późna może się objawić dopiero po dwóch dniach. Mokry katar to tylko jeden z objawów alergii. Należą do nich również zmiany skórne, pokrzywka, skurcz oskrzeli, a nawet biegunka i wymioty.

Jak zdiagnozować alergię na gluten?

Diagnozę alergii na gluten możesz zacząć od ujemnych testów skórnych. Żeby ją potwierdzić, poproś lekarza o zlecenie badań na przeciwciała właściwe dla celiakii – nie występują one w organizmie osoby z alergią na gluten.

Możesz też zastosować domową metodę diagnostyki i na jakiś czas wyeliminować z diety gluten. Jeśli objawy ustąpią, prawdopodobnie masz alergię na gluten i może się okazać, że dieta bezglutenowa będzie dla Ciebie dobrym rozwiązaniem.

Nie wyobrażasz sobie porannej kawki bez maślanego croissanta, a obiadu bez pszennego makaronu? Boisz się, że na diecie bezglutenowej umrzesz z głodu? Ten problem możesz oddać w nasze ręce. Do przygotowywania posiłków z naszej diety Less Gluten & Dairy Free stosujemy produkty węglowodanowe, które są naturalnie bezglutenowe, np. kaszę gryczaną, jaglaną czy ryż, a także płatki owsiane i makarony z certyfikatem potwierdzającym brak glutenu. Zadbamy o Twoje jelita!

Jedzenie glutenu a jelita, czyli mechanizm autoimmunologiczny

Po przeczytaniu tych skomplikowanych wywodów na temat schorzeń związanych z glutenem możesz się zastanawiać, jak to się dzieje, że zwykłe, niepozorne białko potrafi siać w organizmie takie spustoszenie. Przybliżymy Ci więc mechanizm, który zachodzi w jelitach człowieka, który cierpi na nietolerancję glutenu albo alergię na gluten.

Najlepiej zbadaną proteiną w glutenie jest gliadyna. Okazuje się, że organizm człowieka nie jest w stanie rozłożyć jej na elementy wystarczająco małe, żeby mogły zostać wchłonięte w jelicie cienkim. Ściana jelita musi się rozszczelnić, żeby duże fragmenty gliadyny mogły się dostać do środka. Kiedy peptydy dostaną się do krwiobiegu, Twój układ odpornościowy może zacząć wytwarzać przeciwciała w reakcji autoimmunologicznej i zacząć atakować własne komórki. A tego przecież nie chcesz!

Czy gluten podrażnia jelita zdrowych osób?

U osób zdrowych jelito się uszczelnia, peptydy pozostają w jelicie cienkim i zostają wydalone, jeszcze zanim układ odpornościowy zdąży je zauważyć. Problem zaczyna się, gdy jelita się nie uszczelniają, co dzieje się u osób źle reagujących na gluten. Śluzówka jelita pozostaje nieszczelna tak długo, jak długo jesz gluten lub produkty o działaniu podobnym do niego. W ten sposób do krwiobiegu dostają się składniki, które nie powinny się w nim znaleźć.

Z tego wynika, że nawet jeśli jesteś zdrowy, jedzenie glutenu nie jest obojętne dla Twoich jelit. Gluten i białka do niego podobne zostają strawione i podrażniają śluzówkę jelit. Jeśli odczuwasz dolegliwości ze strony układu pokarmowego, spróbuj odstawić gluten na jakiś czas. Nasza dieta Less Gluten & Dairy free pomoże Ci wytrwać w tym trudnym postanowieniu, a jelita odpoczną od drażniących je białek.


Dieta bez glutenu
Desery w diecie bez glutenu są możliwe!

Gluten a tarczyca

Dlaczego przy chorobach tarczycy, takich jak hashimoto czy niedoczynność, każdy dietetyk proponuje odstawienie glutenu?

Wiele badań jasno pokazuje powiązanie między nietolerancją na gluten a chorobami autoimmunologicznymi tarczycy. Przemawiają za tym również doświadczenia pacjentów – okazuje się, że po wyeliminowaniu glutenu oraz innych produktów, które mogą niekorzystnie wpłynąć na nieszczelność jelit i działać prozapalnie, u wielu osób znacznie poprawiają się wyniki badań. 

Dlaczego tak się dzieje? Gliadyna i tarczyca mają podobną budowę molekularną, dlatego gdy gliadyna dostaje się do krwiobiegu i zaczyna być atakowana przez system odpornościowy, jest spora szansa, że Twój układ immunologiczny przypuści atak również na tarczycę. Jeśli masz problemy z tarczycą, pamiętaj o tym, że taka reakcja odpornościowa może być oddalona w czasie nawet o kilka miesięcy.

Nadwrażliwość na gluten

Załóżmy, że zauważyłeś u siebie wymienione wyżej objawy. Wprawiłeś więc w ruch całą machinę wizyt, skierowań, badań i analiz. I co? I nic! Badania nie wykazały ani alergii, ani celiakii, kosmki jelitowe są całe i zdrowe, a mimo to po każdym glutenowym posiłku odczuwasz przelewanie się w żołądku, a dodatkowo męczą Cię wzdęcia i biegunki.

W takiej sytuacji istnieje duże prawdopodobieństwo, że masz tzw. nieceliakalną nadwrażliwość na gluten. Niestety, obecnie nie ma żadnych testów immunologicznych ani klinicznych, które mogłyby zdiagnozować to schorzenie. Jedyne, co Ci pozostaje, to wyeliminowanie z diety glutenu i przeprowadzenie po pewnym czasie tzw. prowokacji. Jeśli dolegliwości wrócą, może się okazać, że najzdrowsza będzie dla Ciebie dieta bezglutenowa. 

Życie bez glutenu – i co dalej?

Pada diagnoza: gluten Ci szkodzi. Jak teraz żyć? Nie martw się – jeśli nie masz celiakii, glutenowy detoks powinieneś stosować tylko przez pewien czas, a nie do końca życia. Skonsultuj się z dietetykiem i zabierz się do pracy! Wiemy, że każdy dzień to duże wyzwanie – koleżanka przyniosła do pracy pyszne ciasto, a w weekend znajomi znowu wybierają się na pizzę i piwo, dlatego postaraj się, aby Twoja dieta była odpowiednio zbilansowana. Niedługo sam zobaczysz, że przestanie Ci brakować produktów zawierających gluten.

Jeśli boisz się, że sam nie dasz rady, nie masz czasu spędzać w kuchni kilku godzin tygodniowo albo boisz się, że zabraknie Ci weny przy gotowaniu dań bez glutenu – przekaż sprawy w nasze ręce. Skorzystaj z kalkulatora diet i zamów dietę Less Gluten & Dairy Free. Wszystkie posiłki są tu odpowiednio zbilansowane i pyszne. Życie bez glutenu dzięki nam będzie znacznie łatwiejsze!

Źródła:

  1. „Gluten i choroby wynikające z jego nietolerancji” Ewa Bubis, Izabela Przetaczek-Rożnowska, http://kosmos.icm.edu.pl/PDF/2016/293.pdf
  2. „Effect of Gliadin on Permeability of Intestinal Biopsy Explants from Celiac Disease Patients and Patients with Non-Celiac Gluten Sensitivity”, Justin Hollon, Elaine Leonard Puppa, Bruce Greenwald,Eric Goldberg, Anthony Guerrerio, Alessio Fasano, https://www.mdpi.com/2072-6643/7/3/1565/htm
  3. „Kiedy unikać glutenu” Renata Kołton, Małgorzata Desmond, Medycyna Praktyczna, https://www.mp.pl/pacjent/dieta/wywiady/158398,kiedy-unikac-glutenu,2
  4. Portal Celiakia.pl, https://celiakia.pl/diagnoza-i-leczenie_nadwrazliwosc/
  5. Monika Skuza, blog Tłuste Życie, http://www.tlustezycie.pl/2014/05/choroby-autoimmunologiczne-gluten.html
Kobieta na zakupach z siatką eko Lifestyle

Jak być eko na co dzień? 7 sprawdzonych sposobów

Bycie eko to ostatnio gorący temat, często pojawiający się w mediach. Jak dbać o środowisko i dlaczego warto to robić? Czy Twoja dieta i styl życia mogą stać się bardziej eko? Te pytania zadaje sobie większość z nas. Jeżeli wciąż zastanawiasz się, czy ekologia to moda, czy konieczność, przeczytaj ten artykuł!

30.11.2020
Blog

Self Care, czyli wpływ rytuałów na pogodę ducha – rozmowa z Anią Skurą – Whatannawears

Rytuały i dobre praktyki. W świecie Whatannawears to chleb powszedni....

26.11.2020
Produkty superfoods Food

Superfoods w diecie Foodie – poznaj najnowsze trendy kulinarne

Na pewno słyszałeś wiele dobrego o popularnych superfoods! Zastanawiasz się, czym są? A może brakuje Ci inspiracji i chętnie poszerzyłbyś swoje kulinarne horyzonty? Wypróbuj dietę Foodie od NTFY z posiłkami bogatymi w superfoods i przekonaj się na własnej skórze, jaka tkwi w nich siła! Z nami jest to bardzo proste!

23.11.2020
Blog

Joga na poprawę humoru – perspektywa Basi Tworek

Niech pogoda ducha zasponsoruje Ci dobre zdrowie. Na przykład taka, której źródłem są przyjemne praktyki i rytuały! Ale w tym temacie głos oddaliśmy Basi Tworek – jogince z krwi i kości, która dobrze wie, jak wpływać na humor asanami (i nie tylko). Zapraszamy do lektury!

19.11.2020
Zdrowy obiad – propozycja do biura Food

Zastanawiasz się, co zjeść na obiad? Sprawdź zdrowe obiady z możliwością wyboru!

Tęsknisz za czasami, gdy pożywny, zdrowy obiad był Twoją codziennością? Z braku czasu ratujesz się kanapkami i szybkimi przekąskami, po których nie odczuwasz sytości? Jeżeli codziennie zastanawiasz się, co na obiad, catering NTFY pomoże Ci rozwiązać ten problem. Dzięki temu codziennie będziesz mieć solidną dawkę w energii - na każdy posiłek!

16.11.2020
Blog

Przez żołądek do odporności – rozmowa z naszym dietetykiem – Agnieszką Tokarz

Łapcie w dłoń kubek herbaty z pomarańczą, miodem i goździkiem. Albo inny ulubiony napar. Bo na kilka chwil zabierzemy Was do świata, w którym przez żołądek dociera się do odporności. I dobrego samopoczucia. Przed Wami rozmowa z Agnieszką – dietetyczką, która od lat projektuje smaki przekazywane w Wasze ręce. Bilety nie są obowiązkowe. Zapraszamy do lektury!

12.11.2020
Kobieta z płaskim brzuchem mierząca obwód talii. Food

Chcesz mieć płaski brzuch? Dowiedz się, jaką dietę powinieneś stosować!

Szczupły, ładny brzuch to marzenie wielu kobiet i mężczyzn. Wiele osób zastanawia się, co zrobić, żeby mieć płaski brzuch. Niektórym wydaje się to czymś nieosiągalnym mimo morderczych treningów oraz stosowanej diety. Co jeść, żeby mieć płaski brzuch? Czy dieta na płaski brzuch w ogóle istnieje? Sprawdźmy!

09.11.2020
Dziewczyna odmawia sobie burgera, bo chce, żeby jej dieta była skuteczna. Lifestyle

Życie na ciągłej diecie – jak nie dać się zwariować?

Masz wrażenie, że jesteś na diecie odchudzającej przez większość swojego życia? Odkąd pamiętasz próbowałeś zrzucić nadmiar kilogramów? Jesteś zmęczony wiecznymi restrykcjami i liczeniem kalorii? Zaczynasz wątpić w to, czy skuteczna dieta odchudzająca naprawdę istnieje? Dlatego tu jesteśmy i podpowiemy, co zrobić, żeby dieta była skuteczna. I prosta

04.11.2020
Zero waste w kuchni Lifestyle

Jak zaplanować jadłospis, by nie marnować żywności? Zero waste w praktyce

Dbanie o środowisko oraz życie zero waste stają się coraz bardziej popularnym tematem. Bycie świadomym konsumentem pozytywnie wpływa na naszą planetę. A to od nas samych zależy to, jak będzie wyglądała rzeczywistość za kilkadziesiąt lat. Jak jednak pogodzić realia życia codziennego z filozofią zero waste? Czy zero waste w kuchni jest możliwe?

26.10.2020
jak wpłynąć dietą na samopoczucie? Food

Dla kogo jest dieta 1500 kcal? Zobacz, jak zapewnić sobie odpowiednią kaloryczność

Chciałbyś zgubić kilka nadprogramowych kilogramów i zastanawiasz się, czy dieta 1500 kcal jest dla Ciebie? Zależy Ci na tym, aby wraz z procesem odchudzania zadbać o swoje zdrowie i nie narazić się na efekt jo-jo? Zobacz zatem, jak ułożyć zdrową i pełnowartościową dietę 1500 kalorii. Podpowiemy Ci, jak z głową przejść na dietę o mniejszej kaloryczności.

19.10.2020

Sprawdź czy dowozimy do Ciebie

Nasz catering dietetyczny z dowozem zamówisz w największych miastach Polski i ich okolicach. Na naszej liście dostaw są:
BydgoszczGdyniaGliwiceGorzów WielkopolskiKatowiceMysłowicePszczynaRuda ŚląskaTychyZabrze

Marzysz o tym, żeby NTFY było u Ciebie?

Wow, ale jest nam miło! Napisz do nas – będziemy
wiedzieć, w którym kierunku rozszerzać usługi.
Wykorzystujemy technologię ciastek, nie tylko z uwagi na skojarzenia kulinarne.

Polityka Cookies. Ok, lubię ciasteczka.