Dieta keto a siłownia – jak trenować i nie tracić energii?
Czy skoro dieta keto dostarcza znikome ilości węglowodanów (podstawowego źródła energii), to trzeba liczyć się z tym, że zmniejsza siłę, efektywność i tempo regeneracji po treningu? Wielu sportowcom pójście na siłownię bez zjedzenia banana przed (albo wypicia klasycznej węglowodanowej przedtreningówki) może kojarzyć się z bardziej męczącą serią i słabszym progresem. Jak się okazuje, niesłusznie. Jeśli chodzi o temat treningu na diecie ketogenicznej, trzeba znać kilka ważnych faktów – przeczytasz o nich poniżej.
Czym jest dieta keto? Szybkie przypomnienie
Dieta keto to sposób żywienia, w którym mocno ogranicza się węglowodany (z 45-55% do 5-10% energii). W zamian za to mocno zwiększa się udział tłuszczu (z 30-40% do 70-80% energii) i w umiarkowany sposób zwiększa się udział białka (z 15-20% do 20-30%).
Skutkiem tego organizm wchodzi w stan ketozy. Wątroba zaczyna produkować ciała ketonowe – związki powstające z tłuszczu, które mięśnie i mózg potrafią wykorzystać jako paliwo.
Dieta ketogeniczna a sport
Na klasycznej diecie podstawowym źródłem energii dla komórek jest glukoza powstała z rozpadu węglowodanów. Gdy w jadłospisie brakuje węglowodanów organizm przestawia się na metabolizm oparty głównie na utlenianiu kwasów tłuszczowych i produkcji ciał ketonowych.
Nie dzieje się to jednak z dnia na dzień. Keto adaptacja trwa zwykle od 2 do nawet 6 tygodni. W tym czasie nasze ciało dopiero uczy się sprawniej korzystać z tłuszczu.
Na tej podstawie pojawia się pewien konflikt między dietą keto a treningiem.
- Jedna strona (zwolennicy klasycznego podejścia do diety) wskazuje, że mniejsza dostępność glukozy może utrudniać treningi o dużej intensywności, a także krótkie serie i interwały.
- Druga (zwolennicy diety ketogenicznej) podkreśla, że po adaptacji organizm lepiej korzysta z tłuszczu i można ćwiczyć bez większych problemów (niezależnie od rodzaju treningu).
Prawda leży bliżej środka. Efekt zależy od tego, jak długo jesteśmy na diecie ketogenicznej, rodzaju wykonywanych aktywności, ogólnej ilości kalorii, podaży białka i elektrolitów.
Jak trenować na keto, żeby nie odcinało energii?
Dobra wiadomość: kilka prostych zasad sprawia, że trening na keto nie skończy się zjazdem energetycznym.
- Zacznij od niższej objętości treningowej – mniej serii i powtórzeń w pierwszych tygodniach.
- Zwiększaj obciążenie stopniowo – kiedy poczujesz, że siła wraca, dokładaj kilogramy i serie.
- Pilnuj kalorii – zbyt niska podaż energii odbije się na treningu szybciej niż samo ograniczenie węglowodanów.
- Zadbaj o sól, potas i magnez – na keto tracisz więcej wody, a wraz z nią elektrolity (a ich niedobór to częsta przyczyna skurczów i osłabienia).
Białko na keto – źródła
Jeśli skupisz się wyłącznie na tłuszczach i węglowodanach, łatwo zaniedbać kwestię sięgania po jakościowe źródła białka.
Po jakie produkty sięgać, żeby dostarczyć białka? Lista jest całkiem długa:
- jaja,
- mięso drobiowe,
- wołowina,
- ryby,
- owoce morza,
- twaróg tłusty lub półtłusty,
- sery,
- tofu i tempeh (tutaj zawsze trzeba czytać składy – poszczególne produkty mogą mocno różnić się zawartością węglowodanów).
Jest jednak pewien haczyk. Nadmiar białka organizm potrafi przerabiać na glukozę (w procesie zwanym glukoneogenezą), natomiast jego zbyt wysoka podaż w diecie uniemożliwia utrzymanie ketozy.
Co jeść po treningu na ketozie? Jeśli chcesz mieć pewność, że przestrzegasz wszystkich zasad, postaw na sprawdzone rozwiązania. W diecie pudełkowej Keto nad dokładnym rozkładem poszczególnych makroskładników czuwają specjaliści. Bez trudu odżywiaj się zgodnie z zasadami diety ketogenicznej – siłownia i wyczerpujące treningi nie pójdą na marne.
Masa na ketozie – czy odżywki białkowe są konieczne?
Efektywne budowanie masy mięśniowej wymaga treningu (bodźca), nadwyżki kalorycznej i odpowiedniej ilości białka. Tak jest w klasycznym podejściu. Dieta keto a ćwiczenia? Tutaj też nic się nie zmienia.
Odżywki białkowe są jednymi z najczęściej wybieranych produktów przez osoby zaczynające trenować siłowo. Musisz jednak wiedzieć, że wiele tego rodzaju produktów ma w składzie spore ilości węglowodanów. Jeden proteinowy shake może dostarczyć ponad połowę dziennego „limitu” na ten składnik.
Jakie suplementy na keto, kiedy trenujesz siłowo? Możesz wybierać specjalne produkty dla osób ograniczających węglowodany (często trudniej dostępne i droższe). Warto jednak zastanowić się, czy takie podejście ma sens. Suplementowanie białka nie jest niezbędnym czynnikiem do tego, by nasze mięśnie rosły.
Jeśli Twój jadłospis zawiera pełnowartościowe źródła białka, spokojnie pokryjesz zapotrzebowanie samym jedzeniem.
Dieta keto a siłownia – kiedy może utrudniać trening?
Czasem ciało wysyła sygnały, że coś nie gra. Warto je czytać, zamiast przepychać kolejne treningi na siłę. Zwróć uwagę na:
- utrzymujące się osłabienie,
- zawroty głowy,
- skurcze mięśni,
- wyraźnie gorszą regenerację,
- senność po treningu.
Często stoi za tym za niska kaloryczność, odwodnienie i niedobory ważnych składników (np. witamin z grupy B, elektrolitów), a niekoniecznie samo podejście „keto”.
FAQ – najczęściej zadawane pytania
-
Czy na keto można chodzić na siłownię?
Tak. Odpowiednio zbilansowana dieta ketogeniczna będzie sprzyjać budowaniu masy mięśniowej i innym celom treningowym.
-
Czy na keto traci się mięśnie?
Nie – ograniczenie węglowodanów samo w sobie nie będzie powodować zmniejszenia masy mięśniowej. Może temu sprzyjać dieta redukcyjna (deficyt kaloryczny) i zbyt niski poziom aktywności fizycznej angażującej mięśnie.
-
Czy na keto można uprawiać sport?
Oczywiście, że tak. Jeśli świadomie podjedziesz do tematu komponowania diety (lub oddasz to w ręce profesjonalistów), nie doświadczysz znaczących spadków energii.
Bibliografia
- Bowler, A. L., & Polman, R. (2020). Role of a ketogenic diet on body composition, physical health, psychosocial well-being and sports performance in athletes: a scoping review. Sports, 8(10), 131.
- Pondel, N., Liśkiewicz, D., & Liśkiewicz, A. (2020). Dieta ketogeniczna-mechanizm działania i perspektywy zastosowania w terapii: dane z badań klinicznych. Postępy Biochemii, 66(3), 270-286.
- Coleman, JL, Carrigan, CT i Margolis, LM (2021). Zmiany składu ciała u osób aktywnych fizycznie stosujących diety ketogeniczne: przegląd systematyczny. Journal of the International Society of Sports Nutrition , 18 (1), 41.